تعداد بازدید : 930
صفحه از 172
156
الرسالة الحقوقية

مؤلف (آنچه از مصادر و آثار بحرانى ، به دست مى آمد) در آنجا ذكر گرديد . در اينجا چند نكته علاوه بر آن ذكر مى شود : ۱ ـ نسخه اى از اجازه بحرانى به سيد عبدالجليل قارى حسينى در كتابخانه آيت اللّه گلپايگانى در ضمن مجموعه ش ۳۹/۲۶ نگهدارى مى شود . ۲ ـ ابن عشيره بحرانى ـ علاوه بر سه اجازه ياد شده در آنجا ـ به شيخ محمد بن اسماعيل هرقلى و شيخ محمد بن عيسى بن محمد بن عيسى بن حسين عاملى ، نيز اجازه نقل روايت داده ، كه نسخه اى از اجازه وى به شيخ محمد عاملى در كتابخانه آستان قدس رضوى در ضمن الفيه شهيد اول به شماره ۵۰۹ ، موجود است . ۳ ـ نسخه اى از تحرير الاحكام علامه حلى در دست است كه يحيى بن حسين بن على بن ناصر بحرانى در يازده شوال ۹۵۷ كتابت نموده ۱ـ همان دانشمندى كه احتمال داده شده ـ با يحيى بن عشيره بحرانى يك نفر باشد .

رساله حقوقيه

يكى از آثار منتشر نشده شيخ يحيى بحرانى ، رساله حقوقيه است . نسخه منحصر اين رساله به خط مؤلف ، در كتابخانه آيت اللّه مرعشى در ضمن مجموعه ۲۷۹۶ موجود است . كه در حاشيه برگهاى ۱۷۱ ـ ۱۷۶ تحرير شده است . ۲ اين رساله مجموعه اى از روايات معصومين عليهم السلام است كه متكفل بيان حقوق خداوند بر بندگان يا حقوق مؤمنان بر يكديگر و يا واجباتى كه خداوند بر اعضا و جوارح فرض كرده است . مولف اين رساله را در چهار باب تنظيم نموده كه عنوان

1.فهرست نسخه هاى خطى كتابخانه آيت اللّه مرعشى ، ج۴ ، ص۸۰ ، نسخه ش ۱۲۷۹ .

2.همان ، ج۷ ، ص۳۶۴ .

3.همان ، ج۷ ، ص۳۶۳ .

الرسالة الحقوقية
155

الرسالة الحقوقية

يحيى بن حسين بن عشيره بحرانى (قرن ۱۰ق)

تحقيق : مرتضى وفايى

درآمد

روايات زيادى از معصومين عليهم السلام درباره حقوق فردى و اجتماعى وارد شده است ، و هر يك از اين احاديث پاره اى از حقوق را بيان فرموده اند ، حق هايى چون : حقوق خداوند بر بندگان ، حقوق والدين بر فرزندان ، حقوق زن و شوهر بر يكديگر ، و نيز حق همسايه ، دوست ، معلم و حتى حقوق اعضا و جوارح انسان بر صاحب آنها و بسيارى حقوق ديگر . در اين ميان امام على بن الحسين زين العابدين عليه السلام در قرن اول هجرى اكثر اين حقوق را در مجموعه اى مدون به ابو حمزه ثمالى بيان فرموده اند و بى گمان رساله حقوقيه امام سجاد عليه السلام را مى توان قديمى ترين و جامع ترين مجموعه حقوقى اسلامى دانست . در قرون بعدى نيز در آثار حديثى و فقهى ابوابى به اين حقوق اختصاص يافت ، مثل «حقوق الاخوان» «حقوق الوالدين» و . . . ولى رساله حاضر از مجموعه هاى نادر و مستقل در حقوق است .

مؤلف

پديد آورنده اين اثر شيخ بن عشيره بحرانى از دانشمندان شيعى قرن دهم هجرى است . قبل از اين از آثار وى الشهاب فى الحكم والآداب ، در ميراث حديث شيعه ، دفتر هفدهم ، منتشر گرديد ، و شرح حال

موسسه علمی فرهنگی دارالحدیث شهر حدیث دانشکده علوم حدیث قم پایگاه جامع کنگره های مؤسسه دارالحدیث دانشکده علوم حدیث تهران دانشکده مجازی علوم حدیث پایگاه اطلاع رسانی کتابخانه های ایران انتشارات دارالحدیث